De opdracht wordt uitgevoerd binnen Douane Operaties, in de huidige situatie is Douane Operaties georganiseerd op basis van regio’s. In de beoogde nieuwe inrichting vervalt deze regionale structuur en worden de werklocaties ondergebracht in landelijke, proces gestuurde directies: Aangiften, Fysiek Toezicht, Administratief Toezicht en Expertisecentra & Centrale Processen. De fysieke werklocaties blijven bestaan, maar de organisatorische en hiërarchische positionering van medewerkers en leidinggevenden verandert. De reorganisatie heeft een uiteenlopende impact op teams, medewerkers en leidinggevenden. Voor een deel van de organisatie verandert de dagelijkse praktijk beperkt, terwijl andere teams te maken krijgen met opsplitsing, het samenwerken met nieuwe collega’s, en/of een andere leidinggevende. Voor leidinggevenden betekent de verandering dat de aansturing verschuift van een regionaal managementteam naar een landelijke procesdirectie. Binnen deze context staat de directie voor de opgave om, naast de inrichting van structuren, processen en besturing, expliciet aandacht te geven aan de menskant van de transitie. De focus ligt op het begeleiden van medewerkers en leidinggevenden door de eerste fasen van de verandering, zodat zij de overgang kunnen begrijpen, dragen en verwerken. Hierbij wordt erkend dat leidinggevenden zelf ook geraakt worden door de reorganisatie en dezelfde transitiefasen doorlopen als hun medewerkers. De aanpak wordt programmatisch vormgegeven vanuit het programma Expeditie Doorontwikkeling Operaties, in samenhang met de deelexpedities Interne Aansluiting, Gedrag & Cultuur en Communicatie, en afgestemd in gremia zoals het EDMO overleg en het Expeditie beraad. De interventies zijn gebaseerd op systemische transitietheorie en richten zich in 2026 met name op de fasen urgentie, loslaten en niet weten. De uitvoering vindt top down plaats, te beginnen bij (plaatsvervangend) directeuren, gevolgd door teamleiders en medewerkers. Binnen Douane Operaties wordt gewerkt in een dynamische en operationele omgeving, verspreid over meerdere werklocaties in het land. De directie vraagt ondersteuning die aansluit bij deze complexiteit, waarbij ruimte is voor maatwerk, aandacht voor de onderstroom en zorgvuldige begeleiding van teams en leidinggevenden, met als doel in 2027 te kunnen starten met een gedragen en functionerende nieuwe organisatie.
De stijl van werken wordt gekenmerkt door humor, scherpte en het creëren van psychologische veiligheid. Teams en leidinggevenden worden gespiegeld, beweging wordt op gang gebracht en lastige gesprekken worden professioneel en respectvol begeleid. Binnen de context van Douane Operaties is de adviseur inzetbaar voor het begeleiden van teams en leidinggevenden tijdens de reorganisatie, het verzorgen van interventies en trainingen en het faciliteren van begeleide afscheidssessies. Er wordt op locatie gewerkt bij de verschillende werklocaties, met aansluiting op de dynamiek van de operatie. De opdracht vraagt om inzet van een adviseur met aantoonbare expertise in systemisch transitiemanagement. De werkzaamheden zijn expliciet gebaseerd op systemische transitietheorie en richten zich op het begeleiden van organisaties en mensen door de fasen urgentiebesef, loslaten en niet weten. Kennis en ervaring met uitsluitend lineaire verander- of projectaanpakken is hiervoor onvoldoende. Daarnaast is ruime ervaring vereist met complexe reorganisaties, bij voorkeur organisatiebreed, waarin de menskant van verandering centraal staat. Het gaat om een transitie met uiteenlopende impact op medewerkers, teams en leidinggevenden, waarbij aandacht voor onderstroom, gedrag, emoties en verlieservaringen essentieel is voor het slagen van de verandering.De opdracht vergt het professioneel kunnen werken met ongemak, onzekerheid en gevoelige thema’s zoals afscheid, weerstand en spanningen binnen groepen. De adviseur moet aantoonbaar in staat zijn deze thema’s bespreekbaar te maken en te begeleiden op een zorgvuldige en veilige wijze, zowel in teams als in leiderschapssituaties. Ervaring met werken binnen de publieke sector is noodzakelijk. De opdracht wordt uitgevoerd binnen een grote overheidsorganisatie met formele besluitvorming, bestuurlijke verhoudingen en een landelijke operationele uitvoeringscontext. Begrip van deze context is cruciaal om effectief aan te sluiten bij de dynamiek van de organisatie. Tot slot vereist de opdracht het vermogen om op meerdere organisatieniveaus te opereren. De adviseur moet geloofwaardig en effectief kunnen werken met (plaatsvervangend) directeuren, teamleiders en medewerkers, en soepel kunnen schakelen tussen strategisch, tactisch en operationeel niveau. Dit is noodzakelijk gezien de gefaseerde, top down aanpak van de interventies.
Voor de begeleiding van de menskant van de transitie binnen Douane Operaties wordt een Senior Adviseur Organisatieontwikkeling / Trainer Systemisch Transitiemanagement ingezet met een aantoonbaar WO werk- en denkniveau. De adviseur heeft een achtergrond in psychologie en veranderkunde en beschikt over ruime ervaring met verandertrajecten, bij voorkeur binnen de publieke sector. De adviseur is een stevige en gelijkwaardige gesprekspartner voor directeuren, teamleiders en medewerkers op operationeel en tactisch niveau. De adviseur beschikt over systemische coaching vaardigheden. Eigenaarschap, zelfstandigheid en het streven naar kwaliteit kenmerken de professionele opstelling. Daarnaast is de adviseur flexibel inzetbaar en beschikbaar op verschillende locaties. Inhoudelijke expertise en werkwijze. De adviseur beschikt over diepgaande kennis van veranderkunde, met specifieke expertise in systemisch werken en systemisch interveniëren. Zowel theoretische als praktische ervaring is aanwezig in het onderscheid tussen een lineaire en een systemische aanpak. In het handelen wordt gebruikgemaakt van concepten als verander-boekhouding, verlieskunde en het werken met onderstromen binnen organisaties. Bij verander- en transitietrajecten begeleidt de adviseur leidinggevenden en teams in de verschillende fasen, zoals het creëren van urgentie, het loslaten van bestaande structuren en overtuigingen en het verdragen van de fase van ‘niet weten’. Er is vertrouwdheid met ongemak en ongemakkelijk gedrag in en door groepen, en dit wordt op een veilige en constructieve manier ingezet ten dienste van het veranderproces. Gevoelige thema’s worden concreet en zorgvuldig bespreekbaar gemaakt, met aandacht voor zowel individuen als het bredere systeem. De adviseur verzorgt trainingen, teamsessies en andere interventies gericht op gedrag, samenwerking, non-verbale communicatie en het omgaan met emoties en onzekerheid in veranderprocessen.